Organizacija sahrane Ratka Mladića u Beogradu: Vojne počasti i oštre reakcije Evropske unije

Sahrana nekadašnjeg komandanta Glavnog štaba Vojske Republike Srpske i pravomoćno osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića, koji je preminuo u pritvorskoj jedinici u Hagu tokom izdržavanja kazne doživotnog zatvora, zakazana je za ponedjeljak, 7. septembra, na Topčiderskom groblju u Beogradu. Mladić je pred Međunarodnim mehanizmom za krivične sudove osuđen za genocid u Srebrenici, zločine protiv čovječnosti i druge najteže oblike ratnih zločina počinjenih tokom rata u Bosni i Hercegovini.

Dolazak posmrtnih ostataka u Glavni grad Srbije, propraćen angažmanom državnih i vojnih struktura, izazvao je val novih političkih tenzija i oštre osude evropskih zvaničnika, koji upozoravaju na ozbiljne posljedice po eurointegracije Srbije.

Protokol ispraćaja, vojne počasti i izjave porodice

Posmrtni ostaci Ratka Mladića dopremljeni su na Aerodrom “Nikola Tesla” u Beogradu posebnim letom iz Haga oko 18:00 sati, nakon što je Međunarodni mehanizam zvanično okončao sve formalne procedure predaje tijela. Kovčeg je na aerodromu dočekan uz vojne ceremonije, pri čemu je bio prekriven zastavama Republike Srbije i Republike Srpske.

Prema zvaničnom protokolu i informacijama koje je potvrdila Mladićeva supruga Bosiljka Mladić, komemoracija i vjerski obredi odvijat će se prema unaprijed utvrđenom rasporedu.

Planirane aktivnosti i detalji ispraćaja:

• Zvanična komemoracija: Komemorativni skup predviđen je za subotu, 5. septembra, u prostorijama Doma vojske u Beogradu.

• Verski obred i izlaganje tijela: Građani će moći odati počast u Crkvi Svetog Luke u Skojevskom naselju na Čukarici, gdje će tijelo biti izloženo u periodu od 9:00 do 12:30 sati.

• Lokacija ukopa: Mladić će, prema želji porodice, biti sahranjen na Topčiderskom groblju, pored svoje kćerke Ane.

Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić potvrdio je preuzimanje tijela te ponovio da će državni organi pružiti punu transportnu i logističku podršku, naglašavajući da je primarni zadatak svih službi održavanje javnog reda i opće sigurnosti tokom trajanja skupa.

Odluka o državnim počastima i političke kontroverze

Ministar pravde Srbije Nenad Vujić ranije je najavio da će preminuli general biti ispraćen uz najviše državne i vojne počasti, pozivajući se na važeće vojne protokole. Ova odluka izvala je oprečne reakcije u regiji i svijetu.

Uprkos zvaničnom stavu međunarodnih sudova prema kojem je Mladić trajno obilježen kao jedan od glavnih nosilaca najtežih zločina u modernoj historiji Evrope, odluka državnog vrha Srbije da organizuje vojne počasti posmatra se kao nastavak političke relativizacije sudski utvrđenih činjenica o ratu u BiH.

Oštra upozorenja iz Brisela i rizik po pristupne pregovore

Organizacija državnog ispraćaja i veličanje osuđenog ratnog zločinca naišli su na ekspresnu i oštru reakciju najviših zvaničnika Evropske unije.

Kritike iz Brisela jasno ukazuju na to da bi odavanje državnih počasti Mladiću moglo dovesti do ozbiljnih diplomatskih posljedica po Srbiju, uključujući zamrzavanje evropskih fondova i obustavu pregovaračkog procesa za članstvo u Evropskoj uniji. Sahrana najavljena za ponedjeljak predstavlja događaj pod izuzetnim nadzorom međunarodne diplomatije.